Nenkin lần 2 là gì? Cách lấy lại 20,42% thuế nenkin sau khi về nước (mới nhất 2026)

Nhiều bạn sau khi về nước và nhận được tiền nenkin lần 1 mới ngỡ ngàng khi thấy số tiền thực nhận bị trừ mất gần 1/5. Đó chính là khoản thuế 20,42% mà Nhật Bản khấu trừ ngay khi chi trả. Tin vui là khoản thuế này hoàn toàn có thể xin lại được, gọi là thủ tục “nenkin lần 2”. Bài viết dưới đây tổng hợp đầy đủ điều kiện, các bước thực hiện và những lưu ý quan trọng, dựa theo thông tin chính thức từ Cơ quan Lương hưu Nhật Bản (日本年金機構) và Tổng cục Thuế Nhật Bản (国税庁).

Nhắc lại: Nenkin lần 1 là gì, ai được nhận

Nenkin lần 1, tên chính thức là 脱退一時金 (dattai ichijikin), là khoản tiền hoàn trả một phần bảo hiểm hưu trí dành cho người nước ngoài đã rời khỏi hệ thống lương hưu Nhật Bản. Để được nhận, bạn cần đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:

• Không mang quốc tịch Nhật Bản.
• Đã tham gia bảo hiểm hưu trí quốc dân (Kokumin Nenkin) hoặc bảo hiểm hưu trí phúc lợi (Kosei Nenkin) từ 6 tháng trở lên.
• Không còn là người tham gia bảo hiểm hưu trí tại Nhật (đã nghỉ việc, đã mất tư cách tham gia).
• Chưa đủ điều kiện nhận lương hưu tuổi già (thời gian tham gia đủ 10 năm).
• Chưa từng có quyền nhận các loại lương hưu khác (lương hưu tàn tật…).
• Không còn địa chỉ cư trú tại Nhật Bản.
• Nộp hồ sơ trong vòng 2 năm kể từ ngày không còn địa chỉ tại Nhật.

Số tiền nenkin lần 1 được tính theo số tháng đóng bảo hiểm, tối đa 60 tháng (5 năm) nếu tháng đóng bảo hiểm cuối cùng từ tháng 4/2021 trở về sau. Với bảo hiểm hưu trí quốc dân, mức chi trả áp dụng cho năm tài chính 2026 (từ 4/2026 đến 3/2027) như sau:

Với bảo hiểm hưu trí phúc lợi (Kosei Nenkin – áp dụng cho người đi làm công ty, thực tập sinh kỹ năng, lao động tokutei ginou…), số tiền được tính dựa trên mức lương bình quân đóng bảo hiểm nhân với hệ số chi trả (từ 0,5 đến 5,5 tùy số tháng tham gia). Đây chính là khoản bị khấu trừ 20,42% thuế thu nhập ngay khi chi trả, vì theo quy định thuế Nhật Bản, tiền nenkin từ Kosei Nenkin được xếp vào loại “thu nhập hưu trí” (退職所得). Riêng tiền nenkin từ Kokumin Nenkin không bị coi là thu nhập chịu thuế nên không bị trừ khoản này.

Vì sao bị trừ 20,42% và Nenkin lần 2 là gì

Theo quy định của Tổng cục Thuế Nhật Bản, người không cư trú tại Nhật (non-resident) khi nhận một khoản thu nhập hưu trí sẽ bị khấu trừ tại nguồn 20,42% (gồm thuế thu nhập và thuế phục hưng đặc biệt). Tuy nhiên, luật thuế Nhật cũng cho phép người không cư trú chọn áp dụng cách tính thuế như một cư dân Nhật đã nghỉ việc, gọi là chế độ đánh thuế chọn lựa cho thu nhập hưu trí (退職所得の選択課税). Khi áp dụng cách tính này, người nộp thuế được trừ một khoản “trừ hưu trí” (退職所得控除) tính theo số năm làm việc:

• Nếu số năm tham gia bảo hiểm từ 20 năm trở xuống: mức trừ = 400.000 yên × số năm (tối thiểu 800.000 yên).

Vì phần lớn thực tập sinh kỹ năng và lao động tokutei ginou chỉ làm việc tại Nhật từ 1-5 năm, mức trừ tối thiểu 800.000 yên gần như luôn lớn hơn số tiền nenkin lần 1 thực tế nhận được. Kết quả là sau khi tính lại theo cách này, phần thu nhập chịu thuế thường về 0 đồng hoặc rất thấp, và khoản thuế 20,42% đã bị khấu trừ trước đó sẽ được hoàn trả gần như toàn bộ. Thủ tục xin hoàn lại khoản thuế này chính là điều dân lao động hay gọi vui là “nenkin lần 2” — về bản chất đây không phải một khoản tiền lương hưu mới, mà là thủ tục hoàn thuế đối với phần đã bị khấu trừ ở nenkin lần 1.

Điều kiện để làm thủ tục Nenkin lần 2

• Đã nhận được tiền nenkin lần 1 (có giấy thông báo quyết định chi trả, gọi là 支給決定通知書, ghi rõ số tiền và khoản thuế đã khấu trừ).
• Khoản nenkin lần 1 đó thuộc Kosei Nenkin (có bị khấu trừ 20,42%). Nếu chỉ có Kokumin Nenkin, không có khoản thuế nào bị trừ nên không cần làm thủ tục này.
• Đã đăng ký người đại diện nộp thuế (納税管理人) với sở thuế quản lý địa chỉ cư trú cuối cùng tại Nhật.
• Việc xin hoàn thuế còn trong thời hiệu cho phép (theo quy định chung về khai bổ sung/xin hoàn thuế của Nhật, thời hạn nộp hồ sơ hoàn thuế là trong vòng 5 năm kể từ ngày 1/1 của năm sau năm nhận được tiền nenkin lần 1).

Các bước thực hiện thủ tục Nenkin lần 2

Bước 1: Đăng ký người đại diện nộp thuế TRƯỚC khi về nước

Đây là bước quan trọng nhất và nên làm trước khi rời Nhật, vì người không cư trú tại Nhật không thể tự đứng tên nộp hồ sơ khai thuế. Người đại diện nộp thuế có thể là bạn bè, đồng nghiệp, công ty phái cử, hoặc văn phòng thuế/hành chính dịch vụ đang sống tại Nhật, miễn là có địa chỉ tại Nhật. Bạn cần điền mẫu “Đơn đăng ký/hủy người đại diện nộp thuế thu nhập – thuế tiêu dùng” (所得税・消費税の納税管理人の選任・解任届出書) và nộp tại sở thuế (税務署) quản lý nơi cư trú cuối cùng của bạn tại Nhật, có thể nộp qua e-Tax hoặc nộp bản giấy trực tiếp/qua bưu điện.

Bước 2: Nhận tiền nenkin lần 1 và giữ lại giấy thông báo quyết định

Sau khi nộp hồ sơ xin nenkin lần 1 lên Cơ quan Lương hưu Nhật Bản (thời gian xử lý thường vài tháng), bạn sẽ nhận được 支給決定通知書 (giấy thông báo quyết định chi trả) ghi rõ tổng số tiền và số thuế đã khấu trừ. Hãy giữ kỹ giấy này vì đó là căn cứ để khai hoàn thuế ở bước tiếp theo.

Bước 3: Khai quyết toán thuế (確定申告) xin áp dụng chế độ đánh thuế chọn lựa

Người đại diện nộp thuế thay bạn nộp hồ sơ khai thuế thu nhập tại sở thuế quản lý địa chỉ cư trú cuối cùng của bạn, sử dụng mẫu khai thuế thông thường (確定申告書 B) kèm Bảng kê thứ 3 (第三表) dành cho thu nhập tính thuế riêng, trong đó ghi rõ số tiền nenkin đã nhận và số thuế đã bị khấu trừ. Hồ sơ có thể nộp từ ngày 1/1 của năm sau năm nhận tiền nenkin lần 1 (hoặc sớm hơn nếu số tiền đã được xác định chắc chắn).

Bước 4: Chờ xét duyệt và nhận tiền hoàn thuế

Sau khi sở thuế xử lý xong (thường mất khoảng 2-4 tháng), khoản thuế được hoàn sẽ chuyển vào tài khoản ngân hàng tại Nhật Bản của người đại diện nộp thuế — đây là điểm khác biệt quan trọng so với nenkin lần 1 (vốn có thể nhận trực tiếp vào tài khoản ngân hàng Việt Nam). Vì vậy bạn cần thống nhất trước với người đại diện về cách họ chuyển lại tiền cho bạn sau khi nhận được.

Những điều cần lưu ý / Câu hỏi thường gặp

Không đăng ký người đại diện nộp thuế trước khi về nước thì có làm được không?
Vẫn có thể làm sau, nhưng sẽ phức tạp hơn nhiều vì mọi thủ tục với sở thuế đều cần có người đứng tên tại Nhật. Tốt nhất nên hoàn tất bước đăng ký này trước khi xuất cảnh.

Nenkin lần 2 có phải lúc nào cũng được hoàn 100% không?
Không phải tuyệt đối trong mọi trường hợp, vì còn tùy vào tổng thu nhập hưu trí và số năm tham gia bảo hiểm thực tế của từng người. Tuy nhiên với phần lớn lao động thời vụ, thực tập sinh kỹ năng, tokutei ginou có thời gian làm việc dưới 5 năm, mức trừ hưu trí tối thiểu 800.000 yên thường cao hơn số tiền nenkin lần 1 nhận được, nên khoản thuế được hoàn gần như toàn bộ.

Chỉ nhận Kokumin Nenkin (bảo hiểm hưu trí quốc dân) thì có cần làm nenkin lần 2 không?
Không cần, vì khoản này không bị khấu trừ thuế 20,42% ngay từ đầu.

Thời hạn làm thủ tục là bao lâu?
Về nguyên tắc chung, hồ sơ xin hoàn thuế có thể nộp trong vòng 5 năm kể từ ngày 1/1 của năm sau năm nhận tiền nenkin lần 1. Tuy nhiên không nên trì hoãn, vì càng để lâu càng khó liên lạc lại với người đại diện nộp thuế và các giấy tờ liên quan.

Có thể tự làm mà không cần người đại diện nộp thuế không?
Không. Theo quy định của Tổng cục Thuế Nhật Bản, người không cư trú bắt buộc phải có người đại diện nộp thuế đứng tên nộp hồ sơ khai thuế và nhận tiền hoàn thay.

Tóm tắt nhanh

Nenkin lần 2 thực chất là thủ tục xin hoàn lại 20,42% thuế đã bị khấu trừ từ tiền nenkin lần 1 (chỉ áp dụng với phần Kosei Nenkin). Ba việc cần nhớ: đăng ký người đại diện nộp thuế tại Nhật trước khi về nước, giữ kỹ giấy thông báo quyết định chi trả nenkin lần 1, và nhờ người đại diện nộp hồ sơ khai quyết toán thuế xin áp dụng chế độ đánh thuế chọn lựa cho thu nhập hưu trí. Với đa số lao động Việt Nam làm việc tại Nhật dưới 5 năm, khoản thuế này gần như được hoàn lại toàn bộ – một số tiền không nhỏ nếu biết cách làm đúng thủ tục.

Nếu bạn đang chuẩn bị hồ sơ thi Tokutei Ginou để quay lại Nhật làm việc theo diện kỹ năng đặc định, nhatban360.com cũng đang tổng hợp thêm tài liệu ôn thi và đề thi thử theo từng ngành tại mục “Tài liệu” và “Đề thi thử” trên website, các bạn có thể tham khảo thêm.

Bài viết mang tính chất tham khảo dựa trên quy định hiện hành tại thời điểm đăng bài. Chính sách thuế và lương hưu có thể thay đổi theo thời gian, vui lòng liên hệ Cơ quan Lương hưu Nhật Bản, sở thuế địa phương hoặc các văn phòng tư vấn thuế chuyên nghiệp để được xác nhận thông tin mới nhất, phù hợp với trường hợp cụ thể của bạn.

Nguồn tham khảo: Cơ quan Lương hưu Nhật Bản – nenkin.go.jp (脱退一時金の制度, cập nhật 01/04/2026; 脱退一時金を請求する方の手続き); Tổng cục Thuế Nhật Bản – nta.go.jp (No.1420 退職所得; A1-7 納税管理人の選任・解任届出手続). Ngày tra cứu: 31/07/2026.

#nenkin #hoanthuenenkin #nenkinlan2 #lamviectainhat #laodongvietnhat